Res nova heeft van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) opdracht gekregen voor een onderzoek naar monumentale schilderkunst in het Interbellum. Het onderzoek is in januari 2011 gestart en zal eind van dat jaar afgerond worden in de vorm van een of meer hoofdstukken voor een grote publicatie over de acht kanjerrestauraties die de afgelopen jaren hebben plaatsgevonden. Daarnaast zal in februari 2012 het onderzoeksmanuscript met database in Excel, fotobestanden en het werkmateriaal digitaal opgeleverd worden.

De RCE heeft de volgende projectomschrijving geformuleerd:

Over de monumentale kerkelijke schilderkunstkunst in het Interbellum is weinig geschreven. Ook bestaat er geen landelijk overzicht over welke kunstenaars in het Interbellum werkzaam waren, hoe hun werk kunsthistorisch moet worden gewaardeerd, of het nog bestaat en zo ja waar het zich bevindt en in welke toestand.

Het gereedkomen van acht Kanjerrestauraties (neokerken te Haarlem, Groesbeek, Maastricht, Vught, Roosendaal, Wagenberg, Nieuwegein en Rotterdam) vormt een goede aanleiding voor een inventarisatie van schilders die werkzaam waren in het Interbellum en een publicatie over deze schilders en hun werk.

Er zal een 'encyclopedisch' overzicht worden gemaakt van zoveel mogelijk schilders en feitelijke gegevens op basis van eigentijdse publicaties van: 

 

Het onderzoek naar de kerkschilders in het Interbellum wordt opgezet aan de hand van vakliteratuur uit de jaren 1902-1930, zoals 'Ars sacra' van het Bernulfusgilde uit 1929, 'Hedendaagsche Religieuse Kunst' uit 1933 met een inleiding van Jan Engelman en het laatste hoofdstuk uit het naslagwerk van Gerard Brom uit 1933.

Ook zal worden nagegaan of bij de bisdommen en de SKKN al deelonderzoek is verricht, dat van belang kan zijn voor een dergelijk overzicht. Het Monumentenregister (zie startpagina www.cultureelerfgoed.nl) kan verder behulpzaam zijn bij het opsporen van het oeuvre van de verschillende kunstenaars en andere feitelijke gegevens. Dit onderzoek zal moeten resulteren in een publicabel manuscript inclusief database. De database kan op de site van de RCE on line worden gezet. De database zal worden ingevoerd in MS Excel.

Hierin dienen van elke kunstenaar onder meer te worden vermeld (voor zover achterhaalbaar via de literatuur en genoemde databases): de biografische gegevens, gegevens over hun opleiding/curriculum, literatuur (zie ook Hall, Plasschaert, Scheen), waar en voor wie zij werkzaam waren en of hun al dan niet uitgevoerde werk (inclusief eventuele ontwerpen) nog bestaat.

De maker van de schilderingen in de kapel van O.L. Vrouwe van Altijddurende Bijstand in Roosendaal is onbekend. Het staat zelfs niet vast of dit werk uit het Interbellum dateert. Het zou hier om een schilder zou kunnen gaan die langer in de Interbellumstijl is blijven werken. Het onderzoek moet hier meer duidelijkheid in brengen (met dank aan Ronald Stenvert voor de foto).

Op basis van deze inventarisatie zal een beredeneerde selectie worden gemaakt van circa 15 belangrijke schilders (steekproefsgewijs bestudering op locatie, idem digitale fotografie). Deze groep zal in een aantal hoofdstukken nader onder de loep worden genomen, waarbij de volgende indeling naar onderwerpen of vraagstellingen wordt nagestreefd: 

De synthese van het onderzoek zal tevens worden opgenomen in het 'Kanjerboek' dat door de RCE aan het eind van het traject zal worden uitgegeven. Hierin worden ter verantwoording aan een groot publiek de uitkomsten gepubliceerd van al het object- en projectonderzoek.

Namens Res nova zal de opdracht uitgevoerd worden door dr Bernadette van Hellenberg Hubar (projectleider), drs Silvia Pellemans en drs Don Rackham. Projectleider namens de RCE is Gerard van Wezel.

Wie over informatie beschikt met betrekking tot schilders uit deze doelgroep, is van harte welkom om dit door te geven aan bernadette[apenstaartje]res-nova.nl.

 

R

E

B

U

S